ชักแม่น้ำทั้งห้า
หมายถึง: พูดหว่านล้อมโดยยกเหตุผล เรื่องราว หรือคำยกยอหลายอย่างมาประกอบ เพื่อให้ผู้ฟังคล้อยตามและยอมทำสิ่งที่ตนต้องการ ไม่ได้หมายถึงการพูดยาวทุกชนิด แต่มีจุดประสงค์จะขอหรือโน้มน้าวบางอย่าง
วิธีนำไปใช้: ใช้แซวหรือตำหนิคนที่เกริ่นยืดยาวก่อนขอความช่วยเหลือ เช่น ชมความสามารถของเพื่อนหลายเรื่องก่อนขอให้ช่วยงาน มีน้ำเสียงรู้ทันเล็กน้อย ในการขออย่างสุภาพควรบอกความต้องการและเหตุผลให้ชัดโดยไม่กดดันผู้ฟัง
คำแปลภาษาอังกฤษ
Use every argument to persuade someone to grant a request.
คำอ่าน: ❬ยูซ-เอฟ-รี-อาร์-กิว-เมินท์-ทู-เพอร์-สเวด-ซัม-วัน-ทู-แกรนท์-อะ-ริ-เควสต์❭
เป็นคำแปลอธิบายการยกหลายเหตุผลเพื่อขอสิ่งหนึ่ง หากเน้นการชมเพื่อหวังผลตอบแทน ใช้ butter someone up ได้ แต่สำนวนไทยอาจใช้เรื่องราวหรือเหตุผลอื่นร่วมด้วย จึงกว้างกว่าการประจบอย่างเดียว
คำแปลแบบตรงตัว
Draw in all five rivers.
คำอ่าน: ❬ดรอ-อิน-ออล-ไฟฟ์-ริฟ-เวอร์ซ❭
ชักหรือดึงแม่น้ำทั้งห้าสายมารวมไว้ในคำพูด เป็นภาพเกินจริงของการนำสิ่งต่าง ๆ จำนวนมากมาอ้างประกอบ ไม่ได้บอกว่าทำเช่นนั้นได้จริง
สำนวนภาษาอังกฤษใกล้เคียง
butter someone up
คำอ่าน: ❬บัท-เทอร์-ซัม-วัน-อัพ❭
ความหมาย: ทำดีหรือพูดยกยอเพื่อให้อีกฝ่ายยอมช่วยหรือทำตามที่ต้องการ ใช้เทียบได้เมื่อการชักแม่น้ำทั้งห้ามีการประจบ แต่ไม่ครอบคลุมการยกเหตุผลหลายข้อโดยไม่มีคำชม
ตัวอย่างบทสนทนา
A: Your slides look great, and your stories are so clear. Could I ask you a favor?
(แปล: เธอทำสไลด์เก่ง เลือกสีก็ดี เล่าเรื่องก็เข้าใจง่าย ฉันมีเรื่องอยากขอหน่อย)
B: You do not need to butter someone up to ask for help. Tell me what you need.
(แปล: ไม่ต้องชักแม่น้ำทั้งห้าเลย บอกมาก่อนว่าอยากให้ช่วยอะไร)
สำนวนนี้ในภาษาอื่นๆ
[Chinese] - ภาษาจีนกลาง
❬โข่ว-รั่ว-เสวียน-เหอ❭
ปากเหมือนสายน้ำที่ไหลไม่หยุด ความหมาย พูดคล่องแคล่วต่อเนื่องและมีวาทศิลป์ ใกล้กับลีลาพูดยืดยาวเพื่อหว่านล้อมในสำนวนไทย แต่คำจีนไม่ได้บอกว่าต้องยกเหตุผลหลายอย่างเพื่อขอประโยชน์เสมอ
[Korean] - ภาษาเกาหลี
❬ช็อง-ซัน-นยู-ซู❭
ภูเขาเขียวกับสายน้ำไหล ความหมาย ใช้เปรียบคำพูดที่ไหลคล่องและต่อเนื่อง ใกล้กับชักแม่น้ำทั้งห้าเฉพาะการพูดได้มากและคล่อง ไม่ได้บอกว่าต้องอ้างเหตุผลหลายเรื่องเพื่อขอร้องเสมอไป