คางคกขึ้นวอ
หมายถึง: คนที่เดิมมีฐานะหรือสถานะไม่สูงนัก เมื่อได้ดีขึ้นกลับหลงตัว อวดอำนาจ หรือดูหมิ่นคนอื่น เป็นคำตำหนิการลืมตัวหลังประสบความสำเร็จ ไม่ใช่การตำหนิความก้าวหน้าในชีวิต
วิธีนำไปใช้: ใช้พูดถึงคนที่พอได้ตำแหน่ง เงินทอง หรือชื่อเสียงแล้วเปลี่ยนไปวางท่าข่มผู้อื่น มีน้ำเสียงดูหมิ่นค่อนข้างแรง จึงควรใช้เพื่ออธิบายความหมายหรือวิจารณ์พฤติกรรมอย่างระมัดระวัง ไม่ใช้เหยียดพื้นเพของคน
คำแปลภาษาอังกฤษ
Become arrogant after rising in status.
คำอ่าน: ❬บิ-คัม-แอ-ระ-เกินท์-อาฟ-เทอร์-ไร-ซิง-อิน-สเต-ทัส❭
rising in status คือการมีสถานะสูงขึ้น คำแปลเน้นการแสดงความหยิ่งหลังได้ดี ไม่ตัดสินว่าคนจากฐานะใดไม่ควรประสบความสำเร็จ
คำแปลแบบตรงตัว
A toad rides in a palanquin.
คำอ่าน: ❬อะ-โทด-ไรดซ์-อิน-อะ-แพล-เลิน-คิน❭
คางคกขึ้นไปนั่งบนวอ ซึ่งเป็นที่นั่งมีหลังคาสำหรับใช้คนหาม ภาพสัตว์ตัวเล็กอยู่บนพาหนะเช่นนี้นำมาเปรียบกับการยกฐานะแล้วลืมตัว
สำนวนภาษาอังกฤษใกล้เคียง
go to your head
คำอ่าน: ❬โก-ทู-ยอร์-เฮด❭
ความหมาย: ความสำเร็จหรือชื่อเสียงทำให้หลงตัว ใช้ใกล้กันได้ แต่สำนวนอังกฤษไม่ได้กำหนดว่าเดิมต้องมีฐานะต่ำกว่า และยังมีความหมายเกี่ยวกับฤทธิ์แอลกอฮอล์ซึ่งไม่ใช่ความหมายที่ใช้ที่นี่
ตัวอย่างบทสนทนา
A: As soon as this character gets promoted, he becomes arrogant and looks down on his old friends.
(แปล: ตัวละครนี้พอได้เลื่อนตำแหน่งก็เหมือนคางคกขึ้นวอ ดูถูกเพื่อนเก่าทันที)
B: True. I'd tell him, "Don't let your new position go to your head."
(แปล: จริง ถ้าเตือนเขาเป็นอังกฤษก็คงบอกว่า อย่าปล่อยให้ตำแหน่งใหม่ทำให้หลงตัว)
สำนวนนี้ในภาษาอื่นๆ
[Chinese] - ภาษาจีนกลาง
❬เต๋อ-อี้-ว่าง-สิง❭
สมหวังจนลืมตัว ความหมาย ดีใจหรือประสบความสำเร็จแล้ววางตัวไม่เหมาะสม ใกล้กับคางคกขึ้นวอในแง่ลืมตัวเมื่อได้ดี แต่คำจีนไม่จำเป็นต้องมีพื้นฐานต่ำต้อยหรืออวดอำนาจหลังเลื่อนฐานะโดยเฉพาะ
[Japanese] - ภาษาญี่ปุ่น
❬เท็น-กุ-นิ-นะ-รุ❭
กลายเป็นเท็งงุ ความหมาย หลงตนและวางท่าอวดดีหลังได้รับคำชมหรือความสำเร็จ ใกล้กับคางคกขึ้นวอด้านได้ดีแล้วหยิ่ง แต่ไม่ได้จำกัดว่าต้องได้รับตำแหน่งหรือฐานะใหม่
[Korean] - ภาษาเกาหลี
❬คด-แต-กา-นบ-ตา❭
สันจมูกสูง ความหมาย หยิ่งและวางตนเหนือผู้อื่น ใกล้กับคางคกขึ้นวอเมื่อได้ตำแหน่งหรือฐานะแล้ววางท่า แต่ใช้กับคนหยิ่งทั่วไปได้ด้วย
[Spanish] - ภาษาสเปน
❬ซู-บีร์-เซ-เล-โลส-อู-โมส-อา-ลา-กา-เบ-ซา❭
ควันขึ้นไปถึงหัว ความหมาย สำเร็จหรือได้ดิบได้ดีแล้วหยิ่งทะนง ใกล้กับคางคกขึ้นวอ โดยไม่ได้ระบุว่าต้องมาจากฐานะต่ำหรือไม่มีความสามารถ
[French] - ภาษาฝรั่งเศส
❬อา-วัวร์-เล-เชอ-วีย์-กิ-อ็องฟล์❭
ข้อเท้าพองขึ้น ความหมาย สำเร็จแล้วหลงตัวเอง ใกล้กับคางคกขึ้นวอด้านได้ดีแล้ววางท่าหยิ่ง แต่ไม่ได้ระบุพื้นเพหรือฐานะเดิมของบุคคล
[Russian] - ภาษารัสเซีย
❬ซะ-ดรัต-โนส❭
เชิดจมูก ความหมาย ทำท่าหยิ่งและมองว่าตนเหนือคนอื่น ใกล้กับคางคกขึ้นวอเมื่อคนได้ดีแล้วอวดตน แต่ไม่ได้จำกัดว่าความหยิ่งต้องเกิดจากการเลื่อนตำแหน่ง