นกสองหัว
หมายถึง: คนที่ทำทีเข้าข้างสองฝ่ายที่เป็นปฏิปักษ์กันเพื่อหวังประโยชน์ให้ตนเอง จึงไม่ซื่อตรงต่อฝ่ายใด มีความหมายตำหนิเรื่องความภักดีและเจตนาแอบแฝง ไม่ได้หมายถึงคนที่รับฟังหลายมุมมองหรือเป็นคนกลางอย่างเปิดเผย
วิธีนำไปใช้: ใช้เมื่อมีหลักฐานว่าคนหนึ่งอ้างตัวสนับสนุนคู่ขัดแย้งทั้งสองฝ่ายเพื่อผลตอบแทน เช่น นำข้อมูลของแต่ละฝ่ายไปแลกผลประโยชน์กับอีกฝ่าย คำนี้เป็นข้อกล่าวหาค่อนข้างแรง จึงไม่ควรใช้เพียงเพราะใครคุยกับคนต่างกลุ่ม
คำแปลภาษาอังกฤษ
Side with both opposing groups for personal gain.
คำอ่าน: ❬ไซด์-วิธ-โบธ-อะ-โพ-ซิง-กรูปส์-ฟอร์-เพอร์-เซอะ-เนิล-เกน❭
opposing groups ระบุว่าทั้งสองฝ่ายเป็นคู่ขัดแย้ง และ for personal gain ระบุแรงจูงใจเพื่อตนเอง จึงช่วยแยกจากผู้ไกล่เกลี่ยที่ติดต่อทั้งสองฝ่ายโดยเปิดเผย
คำแปลแบบตรงตัว
A bird with two heads.
คำอ่าน: ❬อะ-เบิร์ด-วิธ-ทู-เฮดซ์❭
นกตัวเดียวมีหัวสองหัว เป็นภาพตรงตัวของสัตว์หนึ่งตัวที่มีหัวมากกว่าปกติ
สำนวนภาษาอังกฤษใกล้เคียง
play both ends against the middle
คำอ่าน: ❬เพลย์-โบธ-เอนด์ซ-อะ-เกนสต์-เดอะ-มิด-เดิล❭
ความหมาย: วางตัวหรือชักใยคู่ขัดแย้งทั้งสองฝ่ายเพื่อให้ตนได้ประโยชน์ ใกล้กับนกสองหัวเมื่อแสร้งสนับสนุนทั้งคู่ แต่บางบริบทอังกฤษเน้นการยุให้สองฝ่ายขัดแย้งกัน ซึ่งไม่จำเป็นต้องมีในคำไทยทุกครั้ง
ตัวอย่างบทสนทนา
A: He told each rival team he was on its side and asked both for a reward. He's only looking out for himself.
(แปล: เขาบอกทั้งสองทีมว่าอยู่ข้างทีมนั้น แล้วก็ขอผลตอบแทนจากทั้งคู่ แบบนี้นกสองหัวชัด ๆ)
B: Let's not let him play both ends against the middle. The teams should talk directly to each other.
(แปล: อย่าปล่อยให้เขาใช้ความขัดแย้งหาประโยชน์เลย ให้ทั้งสองทีมคุยกันตรง ๆ ดีกว่า)
สำนวนนี้ในภาษาอื่นๆ
[Chinese] - ภาษาจีนกลาง
❬เจี่ยว-ท่า-เหลี่ยง-เถียว-ฉวน❭
เท้าเหยียบเรือสองลำ ความหมาย เอาใจสองฝ่ายเพื่อประโยชน์หรือเผื่อทางเลือกให้ตนเอง ใกล้กับนกสองหัวเมื่อใช้ตำหนิการเข้าข้างสองฝ่ายที่ขัดกัน แต่สำนวนจีนอาจใช้กับความลังเลหรือความสัมพันธ์เชิงชู้สาวได้ด้วย
[Japanese] - ภาษาญี่ปุ่น
❬ฟุ-ตะ-มะ-ตะ-โก-ยะ-คุ❭
ยาพอกที่ติดได้ทั้งสองด้านของง่ามขา ความหมาย คนที่เข้าข้างทั้งสองฝ่ายและไม่มีหลักยืนแน่นอน ใกล้กับนกสองหัว เป็นคำตำหนิการวางตัวเอาประโยชน์จากคู่ขัดแย้ง
[Korean] - ภาษาเกาหลี
❬ยัง-ทา-รี-รึล-ค็อล-ชี-ดา❭
เอาขาทั้งสองข้างพาดไว้คนละด้าน ความหมาย เข้ากับสองฝ่ายหรือไม่ยอมเลือกข้าง ใกล้กับนกสองหัวในสถานการณ์เอาประโยชน์จากสองฝ่าย แต่ใช้กับการคบซ้อนเชิงความรักได้ด้วย
[Spanish] - ภาษาสเปน
❬ฮู-การ์-กอน-โดส-บา-รา-ฮัส❭
เล่นไพ่สองสำรับ ความหมาย ทำสองหน้าหรือเข้ากับสองฝ่ายเพื่อประโยชน์ตน ใกล้กับนกสองหัว เป็นคำตำหนิความไม่จริงใจ ไม่ใช่การเล่นไพ่จริงในบริบทนี้
[French] - ภาษาฝรั่งเศส
❬ฌู-เอ-ซูร์-เล-เดอ-ตา-บโล❭
เล่นอยู่บนกระดานทั้งสองด้าน ความหมาย เข้ากับฝ่ายตรงข้ามทั้งสองฝ่ายเพื่อได้ประโยชน์ไม่ว่าใครชนะ ใกล้กับนกสองหัวในแง่วางตัวสองด้านเพื่อประโยชน์ตน
[Russian] - ภาษารัสเซีย
❬อี-นา-ชิม-อี-วา-ชิม❭
ทั้งพวกเราและพวกคุณ ความหมาย พยายามทำตัวเข้ากับทั้งสองฝ่ายเพื่อไม่เสียประโยชน์ ใกล้กับนกสองหัวเมื่อพูดถึงคนที่ไม่จริงใจกับฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง
