ผ้าขี้ริ้วห่อทอง
หมายถึง: คนที่มีฐานะร่ำรวยแต่แต่งตัวเก่าหรือซอมซ่อจนภายนอกดูไม่เหมือนคนมีเงิน ความหมายหลักอยู่ที่ฐานะกับการแต่งกาย ไม่ใช่คำรับรองความดีหรือความสามารถทุกด้าน
วิธีนำไปใช้: ใช้เมื่อพบว่าคนที่แต่งตัวธรรมดาหรือเก่ามีทรัพย์สินมากกว่าที่คาด เช่น เจ้าของกิจการที่ชอบสวมเสื้อเก่า คำว่าเสื้อผ้าซอมซ่ออาจกระทบความรู้สึก จึงควรใช้ตามบริบทโดยไม่ตัดสินคุณค่าของคนจากฐานะหรือรูปลักษณ์
คำแปลภาษาอังกฤษ
A wealthy person in shabby clothes.
คำอ่าน: ❬อะ-เวล-ธี-เพอร์-เซิน-อิน-แชบ-บี-โคลธซ❭
คำแปลรักษาความหมายเฉพาะเรื่องคนมีเงินที่แต่งตัวซอมซ่อ ส่วนคำกล่าวเรื่องอย่าตัดสินหนังสือจากปกเป็นข้อเตือนทั่วไปเกี่ยวกับรูปลักษณ์ จึงมีขอบเขตกว้างกว่า
คำแปลแบบตรงตัว
Gold wrapped in rags.
คำอ่าน: ❬โกลด์-แร็พท์-อิน-แร็กซ❭
ภาพของทองซึ่งมีค่าถูกห่ออยู่ภายในผ้าขี้ริ้วเก่า ๆ ทำให้ดูจากภายนอกไม่รู้ว่าข้างในเป็นทอง
สำนวนภาษาอังกฤษใกล้เคียง
you can't judge a book by its cover
คำอ่าน: ❬ยู-แคนท์-จัดจ์-อะ-บุค-บาย-อิทส์-คัฟ-เวอร์❭
ความหมาย: ไม่อาจตัดสินคนหรือสิ่งของจากภายนอกเพียงอย่างเดียว เป็นข้อเตือนที่ใช้ประกอบสถานการณ์นี้ได้ แต่กว้างกว่าสำนวนไทยซึ่งเน้นคนร่ำรวยที่แต่งตัวซอมซ่อ
ตัวอย่างบทสนทนา
A: I didn't realize the man in that worn shirt owned several shops.
(แปล: ฉันนึกไม่ถึงว่าคนใส่เสื้อเก่าคนนั้นจะเป็นเจ้าของร้านหลายแห่ง)
B: He's wealthy despite his shabby clothes; you can't judge a book by its cover.
(แปล: เขาเป็นผ้าขี้ริ้วห่อทองน่ะ ดูฐานะจากเสื้อผ้าอย่างเดียวไม่ได้)
สำนวนนี้ในภาษาอื่นๆ
[Chinese] - ภาษาจีนกลาง
❬เจิน-เหริน-ปู๋-ลู่-เซี่ยง❭
ผู้มีความสามารถจริงไม่เปิดเผยตัวตน ความหมาย คนมีฝีมือไม่อวดความสามารถ ใกล้กับผ้าขี้ริ้วห่อทองในด้านมีคุณค่าซ่อนอยู่ แต่ไม่ได้บ่งบอกว่าฐานะร่ำรวยหรือแต่งตัวมอซอ
[Japanese] - ภาษาญี่ปุ่น
❬โน-อะ-รุ-ทะ-คะ-วะ-สึ-เมะ-โอะ-คะ-คุ-ซุ❭
เหยี่ยวที่มีฝีมือซ่อนกรงเล็บ ความหมาย ผู้มีความสามารถจริงไม่จำเป็นต้องอวดตน ใกล้กับผ้าขี้ริ้วห่อทองในแง่คุณค่าที่ไม่ปรากฏภายนอก แต่ไม่ได้หมายถึงคนแต่งตัวมอซอหรือมีทรัพย์เสมอไป
[Korean] - ภาษาเกาหลี
❬ตุก-แป-กี-โบ-ดา-ชัง-มา-ชี-โช-ทา❭
รสของเครื่องปรุงในหม้อดีกว่าหน้าตาหม้อดิน ความหมาย สิ่งที่อยู่ข้างในมีคุณค่ากว่ารูปลักษณ์ ใกล้กับผ้าขี้ริ้วห่อทอง แต่ไม่ได้ระบุว่าบุคคลนั้นมีฐานะร่ำรวย
[Spanish] - ภาษาสเปน
❬ลัส-อา-ปา-เรียน-ซัส-เอ็น-กา-ญัน❭
รูปลักษณ์ภายนอกอาจหลอกตา ความหมาย เตือนไม่ให้ตัดสินคุณค่าจากสิ่งที่เห็น ใกล้กับผ้าขี้ริ้วห่อทองเมื่อคนดูธรรมดากลับมีคุณค่า แต่ใช้กลับกันกับสิ่งที่ดูดีแต่ไม่มีคุณค่าได้ด้วย
[French] - ภาษาฝรั่งเศส
❬ลา-บี-เนอ-เฟ-ปา-เลอ-มวน❭
เสื้อคลุมไม่ได้ทำให้คนเป็นนักบวช ความหมาย ไม่ควรตัดสินคนจากสิ่งที่เห็นภายนอก ใกล้กับการที่เสื้อผ้าซอมซ่อซ่อนฐานะร่ำรวยในสำนวนไทย แต่ฝรั่งเศสใช้กว้างถึงนิสัยและความประพฤติ ไม่ได้ระบุว่าบุคคลนั้นมีเงินเสมอ