ถี่ลอดตาช้าง ห่างลอดตาเล็น
หมายถึง: ดูเหมือนรอบคอบละเอียดถี่ถ้วน แต่เมื่อพิจารณาจริงกลับตกหล่นหรือจัดลำดับความสำคัญไม่เหมาะสม ใช้ถึงการประหยัดผิดจุด คือประหยัดสิ่งที่ควรจ่ายแต่กลับไม่ระวังสิ่งที่ควรประหยัดได้ด้วย
วิธีนำไปใช้: ใช้ตำหนิการตรวจงานหรือจัดการทรัพยากรที่ดูเข้มงวดแต่ไม่ได้ผล เช่น ตรวจรูปแบบรายงานทุกบรรทัดแต่ไม่ตรวจยอดรวม หรือพยายามลดค่าใช้จ่ายเล็กน้อยแต่ยอมเสียเงินก้อนใหญ่โดยไม่จำเป็น ควรชี้ข้อบกพร่องให้เห็นชัด ไม่ใช้เพียงเพราะอีกฝ่ายทำต่างจากที่ตนชอบ
คำแปลภาษาอังกฤษ
Seem thorough, yet overlook what matters.
คำอ่าน: ❬ซีม-เธอ-โร-เย็ต-โอ-เวอร์-ลุก-ว็อต-แมท-เทอร์ซ❭
คำแปลเน้นความรอบคอบเพียงภายนอกแต่พลาดสาระสำคัญ หากใช้เรื่องเงินควรระบุเพิ่มเติมว่าเป็นการประหยัดผิดจุด เพราะคำไทยครอบคลุมความหมายนั้นด้วย
คำแปลแบบตรงตัว
Fine through an elephant's eye, coarse through a gnat's eye.
คำอ่าน: ❬ไฟน์-ธรู-แอน-เอ-ลิ-เฟินต์ส-อาย-คอร์ส-ธรู-อะ-แน็ตส์-อาย❭
นำความถี่กับความห่างมาคู่กับการลอดตาช้างและตาเล็นซึ่งมีขนาดต่างกันมาก ภาพตรงตัววางคู่เล็กใหญ่สลับกันให้รู้สึกไม่สอดคล้อง ไม่ใช่คำแนะนำให้ทำสิ่งของตามขนาดตาสัตว์จริง
สำนวนภาษาอังกฤษใกล้เคียง
strain at a gnat
คำอ่าน: ❬สเตรน-แอ็ต-อะ-แน็ต❭
ความหมาย: มัวใส่ใจหรือถือสากับเรื่องเล็กน้อยจนเสี่ยงมองข้ามเรื่องสำคัญ เป็นสำนวนเชิงวรรณศิลป์ที่ใช้เทียบด้านการจัดลำดับความสำคัญ แต่คำไทยกว้างกว่าและใช้กับความไม่รอบคอบหรือการประหยัดผิดจุดได้ด้วย
ตัวอย่างบทสนทนา
A: We've corrected the spacing in this report several times, but the total is still wrong.
(แปล: รายงานนี้แก้การเว้นวรรคหลายรอบ แต่ยอดรวมยังผิดอยู่เลย)
B: We shouldn't strain at a gnat while overlooking the figures that matter. Let's check the total first.
(แปล: แบบนี้ถี่ลอดตาช้าง ห่างลอดตาเล็น อย่ามัวจับเรื่องเล็กจนลืมตรวจตัวเลขสำคัญ)
สำนวนนี้ในภาษาอื่นๆ
[Chinese] - ภาษาจีนกลาง
❬อิน-เสี่ยว-ชือ-ต้า❭
เสียสิ่งใหญ่เพราะมัวสนใจสิ่งเล็ก ความหมาย ให้ความสำคัญผิดจุดจนเกิดความเสียหายมากกว่า ใกล้กับถี่ลอดตาช้าง ห่างลอดตาเล็นในบริบทประหยัดผิดที่ แต่คำจีนไม่จำเป็นต้องมีท่าทีเหมือนละเอียดรอบคอบก่อน
[Japanese] - ภาษาญี่ปุ่น
❬ยะ-ซุ-โมะ-โนะ-คะ-อิ-โนะ-เซะ-นิ-อุ-ชิ-นะ-อิ❭
ซื้อของถูกแล้วกลับเสียเงิน ความหมาย ประหยัดราคาเล็กน้อยแต่ต้องเสียมากขึ้นเพราะคุณภาพไม่ดี ใกล้กับถี่ลอดตาช้าง ห่างลอดตาเล็นเฉพาะเรื่องประหยัดผิดจุด ไม่ได้ครอบคลุมความละเอียดลออทุกกรณี
[Korean] - ภาษาเกาหลี
❬โซ-ทัม-แด-ชิล❭
โลภสิ่งเล็กแล้วเสียสิ่งใหญ่ ความหมาย จดจ่อประโยชน์น้อยจนพลาดสิ่งสำคัญกว่า ใกล้กับถี่ลอดตาช้าง ห่างลอดตาเล็นในด้านให้ความสำคัญผิดสัดส่วน แต่เน้นการเลือกผลประโยชน์มากกว่าความละเอียดรอบคอบ
[Spanish] - ภาษาสเปน
❬โล-บา-รา-โต-ซา-เล-กา-โร❭
ของถูกกลับกลายเป็นแพง ความหมาย ประหยัดตอนแรกแต่ต้องเสียมากภายหลัง ใกล้กับถี่ลอดตาช้าง ห่างลอดตาเล็นในกรณีประหยัดผิดจุด ไม่ใช่ความละเอียดกับความสะเพร่าทุกกรณี
[French] - ภาษาฝรั่งเศส
❬เด-เซ-โก-โน-มี-เดอ-บู-เดอ-ช็อง-แดล❭
การประหยัดเศษปลายเทียน ความหมาย จุกจิกประหยัดของเล็กน้อยจนแทบไม่เกิดประโยชน์ ใกล้กับถี่ลอดตาช้าง ห่างลอดตาเล็นด้านประหยัดผิดจุด แต่ไม่ได้ระบุว่าต้องมีการละเลยเรื่องใหญ่ทุกครั้ง
[Russian] - ภาษารัสเซีย
❬ซะ-ดิ-เรฟ-ยิ-มิ-ลเย-ซะ-นิ-วี-ดิต❭
มัวเห็นแต่ต้นไม้จนมองไม่เห็นป่า ความหมาย จดจ่อรายละเอียดจนลืมภาพรวมหรือเรื่องสำคัญ ใกล้กับถี่ลอดตาช้าง ห่างลอดตาเล็นด้านใส่ใจเรื่องย่อยจนพลาดเรื่องใหญ่ ไม่จำกัดการประหยัดเงิน
