ขุดด้วยปากถากด้วยตา
หมายถึง: แสดงความเหยียดหยามผู้อื่นทั้งด้วยคำพูดและสายตา ทำให้อีกฝ่ายรู้สึกว่าถูกดูถูกหรือถูกมองอย่างไม่ให้เกียรติ
วิธีนำไปใช้: ใช้ตำหนิผู้ที่พูดจาดูแคลนพร้อมกับมองผู้อื่นอย่างเหยียดหยาม เช่น วิจารณ์เสื้อผ้าหรือฐานะของคนที่เพิ่งพบ ไม่ใช่สำนวนสำหรับคนที่เอาแต่พูดโดยไม่ลงมือทำ
คำแปลภาษาอังกฤษ
Belittle someone with your words and looks.
คำอ่าน: ❬บิ-ลิท-เทิล-ซัม-วัน-วิธ-ยัวร์-เวิร์ดซ-แอนด์-ลุคส์❭
คำว่า words and looks ช่วยให้ครอบคลุมทั้งวาจาและสายตา ส่วน Look down your nose at someone เน้นท่าทีดูแคลนหรือคิดว่าตนเหนือกว่า โดยไม่จำเป็นต้องใช้ทั้งคำพูดและสายตาพร้อมกัน
คำแปลแบบตรงตัว
Dig with your mouth and chip away with your eyes.
คำอ่าน: ❬ดิก-วิธ-ยัวร์-เมาธ์-แอนด์-ชิพ-อะ-เวย์-วิธ-ยัวร์-อายซ❭
ใช้ปากขุดและใช้ตาถากสิ่งหนึ่ง
สำนวนภาษาอังกฤษใกล้เคียง
Look down your nose at someone
คำอ่าน: ❬ลุค-ดาวน์-ยัวร์-โนซ-แอท-ซัม-วัน❭
ความหมาย: ดูแคลนคนอื่นและคิดว่าตนเหนือกว่า เทียบได้กับท่าทีเหยียดหยามของสำนวนไทย แต่ไม่ได้ระบุว่ามีคำพูดดูถูกด้วยเสมอไป
ตัวอย่างบทสนทนา
A: He's just dressed casually. Why make snide remarks and give him that look?
(แปล: เขาแค่แต่งตัวธรรมดา ทำไมต้องพูดเหน็บแล้วมองแบบนั้นด้วย)
B: Exactly. You shouldn't look down your nose at someone because of their clothes.
(แปล: จริง อย่าขุดด้วยปากถากด้วยตาเลย เสื้อผ้าไม่ได้บอกคุณค่าของคน)
สำนวนนี้ในภาษาอื่นๆ
[Chinese] - ภาษาจีนกลาง
❬เหลิ่ง-เฉา-เร่อ-เฝิ่ง❭
เยาะอย่างเย็นชาและเสียดสีอย่างร้อนแรง ความหมาย เยาะเย้ยและเหน็บแนมผู้อื่นอย่างเจ็บแสบ ใกล้กับด้านวาจาดูถูกของคำไทย แต่ไม่ได้ระบุสายตาเหยียดหยาม
[Japanese] - ภาษาญี่ปุ่น
❬ฮะ-นะ-เดะ-วะ-ระ-อุ❭
หัวเราะทางจมูก ความหมาย หัวเราะเยาะอย่างดูแคลน เทียบได้กับการแสดงท่าทีเหยียดหยาม แต่ไม่ครอบคลุมทั้งคำพูดและสายตาเสมอไป
[Spanish] - ภาษาสเปน
❬มิ-ราร์-ปอร์-เอน-ซี-มา-เดล-โอม-โบร❭
มองข้ามไหล่ ความหมาย มองผู้อื่นอย่างดูถูกเพราะคิดว่าตนเหนือกว่า ใกล้กับท่าทีเหยียดหยามของไทย แต่ไม่จำเป็นต้องมีคำพูดดูถูกด้วย
[French] - ภาษาฝรั่งเศส
❬เรอ-การ์-เด-เดอ-โอ❭
มองจากที่สูง ความหมาย มองผู้อื่นด้วยความหยิ่งและดูแคลน เน้นท่าทีที่เห็นว่าตนเหนือกว่า ไม่ได้กำหนดว่าต้องเหยียดหยามด้วยวาจาด้วย
[Russian] - ภาษารัสเซีย
❬สมา-เตรต-สวึย-ซะ-กา❭
มองจากเบื้องสูง ความหมาย มองคนอื่นอย่างหยิ่งยโสหรือดูแคลน ใกล้กับการถากถางด้วยสายตา แต่ไม่ครอบคลุมคำพูดเหยียดหยามเสมอไป
