ขี้ไม่ให้หมากิน
หมายถึง: ตระหนี่เหนียวแน่นมาก ไม่ยอมเสียหรือแบ่งสิ่งใดให้ผู้อื่น แม้สิ่งนั้นมีค่าน้อยสำหรับตน
วิธีนำไปใช้: เป็นคำตำหนิที่หยาบและรุนแรง ใช้เล่าความหมายหรืออ้างคำพูดเดิมได้ แต่ไม่เหมาะใช้เรียกคนตรง ๆ ในสถานการณ์สุภาพ ควรแยกความตระหนี่จากการประหยัดเพราะจำเป็น
คำแปลภาษาอังกฤษ
Be extremely stingy
คำอ่าน: ❬บี-อิก-สตรีม-ลี-สติน-จี❭
stingy มีน้ำเสียงตำหนิว่าไม่ยอมให้หรือใช้จ่าย ส่วน frugal มักเน้นประหยัดอย่างรอบคอบ จึงไม่แทนกันทุกกรณี
คำแปลแบบตรงตัว
Not even let a dog eat one’s excrement
คำอ่าน: ❬นอต-อี-เวิน-เล็ต-อะ-ด็อก-อีต-วันซ-เอ็กซ์-คริ-เมินต์❭
ภาพของคนที่หวงแม้แต่อุจจาระของตนจนไม่ยอมให้หมากิน
สำนวนภาษาอังกฤษใกล้เคียง
pinch pennies
คำอ่าน: ❬พินช์-เพน-นีซ❭
ความหมาย: ใช้จ่ายอย่างประหยัดมากหรือหวงเงินทุกเล็กน้อย น้ำเสียงอาจเป็นเพียงความจำเป็นทางการเงิน จึงเบากว่าสำนวนไทยที่ตำหนิอย่างแรง
ตัวอย่างบทสนทนา
A: He won’t even share unused notebooks. He seems determined to pinch pennies at every turn.
(แปล: เขาหวงแม้แต่สมุดที่ไม่ใช้แล้ว จนมีคนว่าเขาขี้ไม่ให้หมากิน)
B: That insult is harsh. We should ask him what the problem is first.
(แปล: คำด่านั้นแรงไปนะ เราควรคุยกับเขาก่อนว่าติดขัดอะไร)
สำนวนนี้ในภาษาอื่นๆ
[Chinese] - ภาษาจีนกลาง
❬อี้-เหมา-ปู้-ป๋า❭
ขนเส้นเดียวก็ไม่ยอมถอน ความหมาย ตระหนี่หรือเห็นแก่ตัวจนไม่ยอมเสียสิ่งเล็กน้อยให้ใคร ใกล้กับความตระหนี่สุดขีดของไทยแต่ไม่มีภาพหยาบเกี่ยวกับการขับถ่าย
[Japanese] - ภาษาญี่ปุ่น
❬สึ-เมะ-นิ-ฮิ-โอะ-โทะ-โมะ-ซุ❭
จุดไฟที่เล็บ ความหมาย ตระหนี่มากหรือใช้ชีวิตมัธยัสถ์อย่างยิ่ง บางบริบทเกิดจากความขัดสน จึงไม่แรงเท่าคำไทยที่เป็นการด่าว่าขี้เหนียว
[French] - ภาษาฝรั่งเศส
❬อะ-วัวร์-เด-ซูร์-แซ็ง-ด็อง-เล-ปอช❭
มีเม่นทะเลอยู่ในกระเป๋า ความหมาย ไม่ยอมควักเงินหรือขี้เหนียว เป็นภาษาปากเชิงตำหนิ ใช้ภาพมือที่ไม่อยากล้วงกระเป๋า แต่ไม่หยาบแบบสำนวนไทย
[Russian] - ภาษารัสเซีย
❬สนี-กะ-ซี-โมย-นี-วือ-ประ-สิช❭
ฤดูหนาวยังขอหิมะไม่ได้ ความหมาย ขี้เหนียวจนไม่ยอมให้แม้สิ่งไร้ราคาและมีอยู่มาก ใช้ตำหนิความตระหนี่สุดขีดใกล้กับไทย