มะกอกสามตะกร้าปาไม่ถูก
หมายถึง: พูดพลิกแพลงหรือตลบตะแลงไปมาจนจับคำพูดหรือเอาคำตอบที่แน่นอนไม่ได้ มักใช้ตำหนิคนที่หลบประเด็นหรือเปลี่ยนคำอธิบายเพื่อให้ตนพ้นข้อผูกมัด
วิธีนำไปใช้: ใช้เมื่อมีหลักฐานว่าคนหนึ่งบ่ายเบี่ยงคำถามหรือเปลี่ยนเรื่องที่พูดหลายครั้ง เช่น ถามวันส่งงานแล้วได้คำตอบวนไปมา เป็นคำตำหนิค่อนข้างแรง จึงควรแยกการพูดไม่ชัดเพราะยังไม่มีข้อมูลออกจากการเจตนาหลบเลี่ยง
คำแปลภาษาอังกฤษ
Twist your words so much that no one can pin you down.
คำอ่าน: ❬ทวิสต์-ยัวร์-เวิร์ดซ์-โซ-มัช-แดต-โน-วัน-แคน-พิน-ยู-ดาวน์❭
เน้นการพูดบ่ายเบี่ยงจนผู้อื่นจับคำตอบหรือคำรับผิดชอบไม่ได้ คำว่าpin you downในที่นี้ใช้เชิงเปรียบ ไม่ใช่การจับตัวไว้จริง
คำแปลแบบตรงตัว
Throw three baskets of hog plums and still miss the target.
คำอ่าน: ❬โธรว์-ธรี-บาส-คิตส์-ออฟ-ฮอก-พลัมซ์-แอนด์-สติล-มิส-เธอะ-ทาร์-กิต❭
ภาพขว้างผลมะกอกจำนวนมากถึงสามตะกร้าแล้วยังไม่โดนเป้าหมาย เปรียบกับการพยายามจับคำพูดของคนที่หลบเลี่ยงเก่ง
สำนวนภาษาอังกฤษใกล้เคียง
slippery as an eel
คำอ่าน: ❬สลิพ-เพอ-รี-แอซ-แอน-อีล❭
ความหมาย: หลบเลี่ยงเก่งและไม่น่าไว้วางใจเหมือนปลาไหลที่ลื่นจับยาก ใช้กับพฤติกรรมโดยรวมได้ ส่วนไทยเน้นคำพูดพลิกแพลงจนจับไม่ได้
ตัวอย่างบทสนทนา
A: Yesterday he said the work was finished. Today he says he has not even received the information.
(แปล: เมื่อวานเขาบอกว่างานเสร็จแล้ว วันนี้กลับบอกว่ายังไม่ได้รับข้อมูล)
B: He is slippery as an eel. Let us ask him to confirm the deadline in writing.
(แปล: มะกอกสามตะกร้าปาไม่ถูกจริง ๆ ขอให้เขายืนยันกำหนดส่งเป็นข้อความดีกว่า)
สำนวนนี้ในภาษาอื่นๆ
[Chinese] - ภาษาจีนกลาง
❬โหยว-จุ่ย-หัว-เสอ❭
ปากมีน้ำมัน ลิ้นลื่น ความหมาย พูดลื่นไหลพลิกแพลงแต่ไม่น่าเชื่อถือ ใกล้กับไทยในแง่ใช้คำพูดหลบเลี่ยง โดยจีนยังมีนัยพูดฉาบฉวยหรือไม่จริงใจด้วย
[Korean] - ภาษาเกาหลี
❬มา-รึล-ทล-ลี-ดา❭
หมุนคำพูด ความหมาย เปลี่ยนประเด็นหรือพูดอ้อมเพื่อหลีกเลี่ยงคำตอบตรง ๆ ใช้กับการบ่ายเบี่ยงได้ แต่บางครั้งทำเพื่อรักษามารยาท จึงไม่จำเป็นต้องตลบตะแลงอย่างไทย
[Spanish] - ภาษาสเปน
❬เอส-กู-ริ-ดิ-โซ-โก-โม-อู-นา-อัง-กี-ลา❭
ลื่นหลุดเหมือนปลาไหล ความหมาย จับตัวหรือจับความให้แน่นอนได้ยาก ใช้เปรียบคนที่หลบเลี่ยงเรื่องที่ถูกถามได้ โดยต้องดูบริบทเพราะยังใช้กับการเคลื่อนไหวจริงได้ด้วย
[French] - ภาษาฝรั่งเศส
❬กลี-เซ-กอม-อูน-อ็อง-กีย์❭
ลื่นหลุดเหมือนปลาไหล ความหมาย หาทางหลบจากการถูกจับหรือถูกผูกมัด ใช้เชิงพฤติกรรมหลบเลี่ยงได้ แต่ไทยจำกัดภาพไปที่การพูดพลิกแพลงมากกว่า