ทำนาออมกล้า ทำปลาออมเกลือ
หมายถึง: ทำงานโดยเสียดายหรือประหยัดสิ่งที่จำเป็นมากเกินไป จนงานไม่ได้ผลเต็มที่ เปรียบกับปลูกข้าวแต่ใช้ต้นกล้าไม่พอ หรือถนอมปลาแต่ใส่เกลือน้อยเกินไป เป็นคำเตือนเรื่องความตระหนี่ที่ทำให้เสียงาน
วิธีนำไปใช้: ใช้เมื่อมีคนลดวัสดุ เวลา หรือค่าใช้จ่ายที่จำเป็นจนคุณภาพงานเสีย เช่น ใช้สีไม่พอในการทาบ้าน ควรชี้ให้เห็นว่าส่วนใดจำเป็น ไม่ตีความว่าให้ใช้จ่ายฟุ่มเฟือยหรือว่าการออมเป็นเรื่องผิด
คำแปลภาษาอังกฤษ
Skimping on essentials can spoil the whole job.
คำอ่าน: ❬สกิม-พิง-ออน-อิ-เซน-เชิลส์-แคน-สปอยล์-เธอะ-โฮล-จ็อบ❭
Skimping on essentials เน้นการให้งบหรือวัสดุจำเป็นไม่เพียงพอ จึงถ่ายทอดคำเตือนเรื่องผลเสียของการประหยัดผิดจุด
คำแปลแบบตรงตัว
Plant rice but spare the seedlings; preserve fish but spare the salt.
คำอ่าน: ❬แพลนท์-ไรซ์-บัท-สแพร์-เธอะ-ซีด-ลิงซ์-พริ-เซิร์ฟ-ฟิช-บัท-สแพร์-เธอะ-ซอลท์❭
ทำนาแต่ประหยัดต้นกล้าที่จะปลูก และทำปลาเค็มแต่ประหยัดเกลือที่ต้องใช้
สำนวนภาษาอังกฤษใกล้เคียง
penny-wise and pound-foolish
คำอ่าน: ❬เพน-นี-ไวซ์-แอนด์-พาวนด์-ฟู-ลิช❭
ความหมาย: ระวังเงินเล็กน้อยแต่กลับเสียประโยชน์หรือเงินจำนวนมาก ใกล้เคียงการประหยัดผิดจุด สำนวนไทยเน้นว่าสิ่งจำเป็นไม่พอทำให้งานไม่ได้ผล โดยไม่จำเป็นต้องเสียเงินก้อนใหญ่ตามมา
ตัวอย่างบทสนทนา
A: I bought only half the paint to save money, but the old marks still show through.
(แปล: ฉันซื้อสีมาแค่ครึ่งเดียวเพื่อประหยัด แต่ทาแล้วบางจนเห็นรอยเดิมหมดเลย)
B: That's penny-wise and pound-foolish. We should have bought enough paint for the job.
(แปล: แบบนี้ทำนาออมกล้า ทำปลาออมเกลือ ต้องซื้อให้พอกับงานตั้งแต่แรก)
สำนวนนี้ในภาษาอื่นๆ
[Chinese] - ภาษาจีนกลาง
❬อิน-เสี่ยว-ซือ-ต้า❭
เสียสิ่งใหญ่เพราะสิ่งเล็ก ความหมาย มุ่งรักษาประโยชน์เล็กน้อยจนเสียประโยชน์สำคัญ ใช้เตือนการประหยัดผิดจุดได้ แต่กว้างกว่าการใช้วัสดุจำเป็นไม่พอในสำนวนไทย
[Japanese] - ภาษาญี่ปุ่น
❬ยะ-สุ-โม-โนะ-ไค-โนะ-เซะ-นิ-อุ-ชิ-ไน❭
ซื้อของถูกแล้วเสียเงินเปล่า ความหมาย เลือกของราคาถูกที่คุณภาพไม่ดีจนต้องเสียเงินเพิ่ม ใกล้เคียงการเสียดายค่าใช้จ่ายจำเป็น แต่เน้นการซื้อสินค้า
[Korean] - ภาษาเกาหลี
❬ซัน-กอ-ชี-พี-จี-ต็อก❭
ของถูกคือขนมกากถั่ว ความหมาย เตือนว่าของราคาถูกอาจมีคุณภาพต่ำ ใช้เทียบเมื่อประหยัดเงินจนคุณภาพงานเสีย แต่ไม่ได้กล่าวถึงการใช้วัสดุน้อยเกินไปโดยตรง
[Spanish] - ภาษาสเปน
❬โล-บา-รา-โต-ซา-เล-กา-โร❭
ของถูกกลับแพง ความหมาย เลือกของถูกเพื่อประหยัดแต่ท้ายที่สุดเสียเงินมากกว่าเดิม เช่น ต้องซื้อใหม่ ใกล้เคียงคำเตือนเรื่องประหยัดผิดจุด แต่เน้นค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นภายหลัง
[Russian] - ภาษารัสเซีย
❬สกู-ปอย-ปลา-ทิต-ดวา-ฌดึย❭
คนตระหนี่จ่ายสองครั้ง ความหมาย ประหยัดจนเลือกสิ่งที่ไม่เหมาะหรือไม่มีคุณภาพ แล้วต้องเสียเงินแก้ภายหลัง ใกล้เคียงการหวงสิ่งจำเป็นจนเสียงาน